Hậu quả của những tội phạm xâm hại tình dục là rất lớn, không chỉ là nỗi đau về thể xác mà còn là nỗi đau về tinh thần. Bản thân các nạn nhân thường có tâm lý bất an, lo sợ, thậm chí bị suy sụp, ngại giao tiếp với xã hội, bị sang chấn tinh thần. Vậy tội phạm hiếp dâm ở nước ta bị xử lý hình sự như thế nào?. Hãy cùng Luật LPC tìm hiểu thông qua bài viết sau đây.
(Hình ảnh minh họa – nguồn internet)
Cơ sở pháp lý:
– Bộ luật hình sự 2015 (sửa đổi bổ sung 2017)
1.Tội hiếp dâm là gì?
Tội hiếp dâm là hành vi nguy hiểm cho xã hội được quy định trong Bộ luật hình sự do người có năng lực trách nhiệm hình sự thực hiện với lỗi cố ý trực tiếp, xâm hại đến quyền được tôn trọng, bảo vệ về danh dự, nhân phẩm của nạn nhân bằng hành vi dùng vũ lực, đe dọa dùng vũ lực, lợi dụng tình trạng không thể tự vệ của nạn nhân để giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác.
Tội hiếp dâm quy định tại điều 141 Bộ luật hình sự năm 2015 (sửa đổi bổ sung 2017) cụ thể như sau: “Người nào dùng vũ lực, đe dọa dùng vũ lực hoặc lợi dụng tình trạng không thể tự vệ được của nạn nhân hoặc bằng thủ đoạn khác giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác trái với ý muốn của nạn nhân”.
2.Các yếu tố cấu thành tội hiếp dâm
2.1. Chủ thể của tội hiếp dâm
Chủ thể của tội này là bất kỳ người nào có năng lực trách nhiệm hình sự.
2.2. Về khách thể của tội hiếp dâm
Hành vi phạm tội nêu trên xâm phạm đến nhân phẩm, danh dự của nạn nhân, xâm phạm đến sức khoẻ (gồm sức khoẻ về thể chất và sức khoẻ về tinh thần), gián tiếp xâm phạm tính mạng của nạn nhân (làm nạn nhân chết hoặc tự sát).
2.3. Mặt khách quan của tội hiếp dâm
Hành vi khách quan của tội hiếp dâm gồm những hành vi sau đây để giao cấu hoặc thực hiện hành vi giao cấu nhưng không được sự đồng ý của nạn nhân, làm trái ý chí mong muốn của nạn nhân hoặc hành vi giao cấu xảy ra không phải là ý muốn của nạn nhân:
Hành vi sử dụng vũ lực:
Hành vi sử dụng sức mạnh về mặt thể chất, cơ thể của nạn nhân nhằm làm mất đi hoặc hạn chế khả năng phòng vệ, tự vệ, chống trả từ phía nạn nhân.
Hành vi đe dọa dùng vũ lực:
Sử dụng lời nói, cử chỉ, động tác nhưng chưa có hành động tác động trực tiếp đến người của nạn nhân, tuy nhiên lại khiển cho nạn nhân tin rằng nếu kẻ tấn công không thực hiện được hành vi giao cấu sẽ ngay lập tức sử dụng vũ lực đối với mình.
Lợi dụng nạn nhân đang trong tình trạng không thể tự vệ được:
Khi nạn nhân trong tình trạng không thể tự vệ được như đi một mình tại nơi vắng vẻ, sức khỏe nạn nhân đang suy yếu….
Theo khoản 7, Điều 3 Nghị quyết 06/2019/NQ-HĐTP, Đây là việc người phạm tội lợi dụng tình trạng người bị hại lâm vào một trong những hoàn cảnh sau đây để giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác:
Người bị hại không thể chống cự được (ví dụ: người bị hại bị tai nạn, bị ngất, bị trói, bị khuyết tật… dẫn đến không thể chống cự được);
Người bị hại bị hạn chế hoặc bị mất khả năng nhận thức, khả năng điều khiển hành vi (ví dụ: người bị hại bị say rượu, bia, thuốc ngủ, thuốc gây mê, ma túy, thuốc an thần, thuốc kích thích, các chất kích thích khác, bị bệnh tâm thần hoặc bị bệnh khác… dẫn đến hạn chế hoặc mất khả năng nhận thức, khả năng điều khiển hành vi).
Có hành vi giao cấu trái với ý muốn của nạn nhân:
Thực hiện hành vi giao cấu nhưng không được sự cho phép và đồng ý từ phía nạn nhân, làm trái với ý chí mong muốn của nạn nhân
Sử dụng thủ đoạn khác:
Trường hợp người phạm tội hiếp dâm dùng thuốc mê, các chất kích dục, say rượu hoặc các chất kích thích khác khiến cho nạn nhân bị hạn chế hoặc mất đi khả năng chống cự.
Giao cấu
Theo khoản 1 Điều 3 Nghị quyết 06/2019/NQ-HĐTP, Giao cấu là hành vi xâm nhập của bộ phận sinh dục nam vào bộ phận sinh dục nữ, với bất kỳ mức độ xâm nhập nào.
Giao cấu với người dưới 10 tuổi được xác định là đã thực hiện không phụ thuộc vào việc đã xâm nhập hay chưa xâm nhập.
Hành vi quan hệ tình dục khác
Theo khoản 2, Điều 3 Nghị quyết 06/2019/NQ-HĐTP, đây là hành vi của những người cùng giới tính hay khác giới tính sử dụng bộ phận sinh dục nam, bộ phận khác trên cơ thể (ví dụ: ngón tay, ngón chân, lưỡi…), dụng cụ tình dục xâm nhập vào bộ phận sinh dục nữ, miệng, hậu môn của người khác với bất kỳ mức độ xâm nhập nào, bao gồm một trong các hành vi sau đây:
– Đưa bộ phận sinh dục nam xâm nhập vào miệng, hậu môn của người khác;
– Dùng bộ phận khác trên cơ thể (ví dụ: ngón tay, ngón chân, lưỡi…), dụng cụ tình dục xâm nhập vào bộ phận sinh dục nữ, hậu môn của người khác
Hậu quả của hành vi hiếp dâm:
– Thiệt hại về thể chất, tinh thần xâm phạm cơ thể của người bị hại
– Gián tiếp dẫn đến nạn nhân hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc tự sát
Mối quan hệ nhân quả giữa hành vi và hậu quả: Hành vi giao cấu và hành vi quan hệ tình dục khác không nhất thiết phải ở tình trạng hoàn thành mà có thể được diễn ra ở giai đoạn chuẩn bị phạm tội, phạm tội chưa đạt. Mục đích và ý chí của người phạm tội là thỏa mãn nhu cầu tình dục trái ý muốn đối với nạn nhân.
2.4. Mặt chủ quan của tội hiếp dâm
– Hình thức lỗi là cố ý trực tiếp người phạm tội nhận thức được hành vi phạm tội gây hậu quả nghiêm trọng nhưng vẫn thực hiện và mong muốn hậu quả xảy ra.
– Người phạm tội biết hành vi giao cấu hoặc các hành vi quan hệ tình dục khác của mình là trái ý muốn nạn nhân hoặc không cần biết nạn nhân có đồng ý hay không. Mục đích của người phạm tội là thỏa mãn ham muốn tình dục.
3.Khung hình phạt về tội hiếp dâm
Theo quy định tại Điều 141 Bộ luật hình sự 2015, sửa đổi bổ sung 2017, tội hiếp dâm có các khung hình phạt sau:
1.Người nào dùng vũ lực, đe dọa dùng vũ lực hoặc lợi dụng tình trạng không thể tự vệ được của nạn nhân hoặc bằng thủ đoạn khác giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác trái với ý muốn của nạn nhân, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 07 năm.
2.Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 07 năm đến 15 năm:
a) Có tổ chức;
b) Đối với người mà người phạm tội có trách nhiệm chăm sóc, giáo dục, chữa bệnh;
c) Nhiều người hiếp một người;
d) Phạm tội 02 lần trở lên;
đ) Đối với 02 người trở lên;
e) Có tính chất loạn luân;
g) Làm nạn nhân có thai;
h) Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của nạn nhân mà tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 31% đến 60%;
i) Gây rối loạn tâm thần và hành vi của nạn nhân từ 11% đến 45%;
k) Tái phạm nguy hiểm.
3.Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 12 năm đến 20 năm hoặc tù chung thân:
a) Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của nạn nhân mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên;
b) Biết mình bị nhiễm HIV mà vẫn phạm tội;
c) Gây rối loạn tâm thần và hành vi của nạn nhân 46% trở lên;
d) Làm nạn nhân chết hoặc tự sát.
4.Phạm tội đối với người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi, thì bị phạt tù từ 05 năm đến 10 năm.
Phạm tội thuộc một trong các trường hợp quy định tại khoản 2 hoặc khoản 3 Điều này, thì bị xử phạt theo mức hình phạt quy định tại các khoản đó.
5.Người phạm tội còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.
4.Tội hiếp dâm nạn nhân không tố cáo, yêu cầu có bị khởi tố không?
Khoản 1 Điều 155 Bộ luật Tố tụng Hình sự 2015 (sửa đổi 2021) quy định như sau: “Chỉ được khởi tố vụ án hình sự về tội phạm quy định tại khoản 1 các điều 134, 135, 136, 138, 139, 141, 143, 155 và 156 của Bộ Luật hình sự khi có yêu cầu của bị hại hoặc người đại diện của bị hại là người dưới 18 tuổi, người có nhược điểm về tâm thần hoặc thể chất hoặc đã chết.”
Như vậy, chỉ khởi tố theo yêu cầu của bị hại hoặc người đại diện của bị hại là người dưới 18 tuổi, người có nhược điểm về tâm thần hoặc thể chất hoặc đã chết nếu phạm tội hiếp dâm theo khoản 1 Điều 141 Bộ luật Hình sự
Trên đây là nội dung tư vấn về: “Hình phạt đối với Tội hiếp dâm theo quy định của Pháp luật hình sự? ”. Chúng tôi hi vọng rằng qua bài viết sẽ giúp Quý bạn đọc nắm rõ về nội dung này. Nếu có thắc mắc, bạn đọc vui lòng liên hệ Luật LPC để được giải đáp chi tiết.
Mọi thông tin chi tiết, Quý khách vui lòng liên hệ với Luật LPC chúng tôi theo:
Hotline: 0936.028.777
Email: lienhe.lpc@gmail.com
Website: https://lpc-law.vn/
Trân Trọng !